← Interpelacje Sejmu

Kadencja 10 · Interpelacja nr 9949

Interpelacja w sprawie zróżnicowania wieku emerytalnego i propozycji wprowadzenia emerytur stażowych jako narzędzia wspierającego pracujących mężczyzn

  • Data wpływu:2025-05-22
  • Przekazano:2025-05-27
  • Zgłaszający:145
  • Adresat:minister rodziny, pracy i polityki społecznej
Otwórz na sejm.gov.pl ↗

Treść interpelacji

<!DOCTYPE html>
<html lang="pl">
<head>
<meta name="charset" content="utf-8">
<title>Interpelacja w sprawie zróżnicowania wieku emerytalnego i propozycji wprowadzenia emerytur stażowych jako narzędzia wspierającego pracujących mężczyzn</title>
</head>
<body>
<h1>Interpelacja nr 9949</h1>
	<p class="int-recipient">do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej</p>
	<p class="int-title">w sprawie zróżnicowania wieku emerytalnego i propozycji wprowadzenia emerytur stażowych jako narzędzia wspierającego pracujących mężczyzn</p>
	<p class="intAuthor">Zgłaszający: Marcin Józefaciuk</p>
	<p class="intDateTresc">Data wpływu: 22-05-2025</p>
	<p>Szanowna Pani Minister,</p> 
 
<p>dane demograficzne i statystyki dotyczące długości życia pokazują wyraźnie, że <strong>mężczyźni są istotnie niedoreprezentowani w systemie emerytalnym – i to w sposób, który nie znajduje obecnie adekwatnej kompensacji w polityce społecznej</strong>. Jak wynika z dostępnych danych, około <strong>25% mężczyzn w Polsce nie dożywa obecnie ustawowego wieku emerytalnego (65 lat)</strong>. Dla porównania <strong>nie dożywa 60. roku życia jedynie 7% kobiet</strong>. Oznacza to, że ogromna część mężczyzn – zwłaszcza tych, którzy zaczynają pracę wcześnie, często w zawodach fizycznych i niskopłatnych – <strong>nigdy nie korzysta ze swoich składek w systemie ZUS</strong>.</p> 
<p>Według GUS <strong>mężczyzna spędza średnio zaledwie 7 lat na emeryturze</strong>, podczas gdy kobieta aż 21. Polska jest przy tym <strong>jedynym państwem członkowskim Unii Europejskiej, które nie posiada obecnie planu zrównania wieku emerytalnego kobiet i mężczyzn</strong>. Różnica ta utrwala nie tylko nierówności dochodowe między płciami, ale i stereotypy: kobiety – jako domyślne opiekunki, mężczyźni – jako wyłącznie żywiciele rodziny, których wartość społeczna kończy się wraz z ich zdolnością do pracy.</p> 
<p>Zrównanie wieku emerytalnego jest trudnym tematem, zwłaszcza po wycofaniu wcześniejszej reformy. Jednak <strong>konieczna jest refleksja nad wprowadzeniem emerytur stażowych </strong>– jako formy sprawiedliwego rozwiązania dla mężczyzn z klas pracujących, którzy często zaczynają pracę w wieku 18–19 lat, a niejednokrotnie umierają w wieku lat 63–65, nigdy nie korzystając z emerytury.</p> 
 
<p>W związku z powyższym proszę Panią Minister o odpowiedź na następujące pytania:</p> 
<ol> 
 <li>Czy Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej planuje podjęcie prac legislacyjnych w sprawie <strong>emerytur stażowych</strong> po 40 latach pracy niezależnie od płci?</li> 
 <li>Czy resort analizuje dane dotyczące śmiertelności mężczyzn przed osiągnięciem wieku emerytalnego, z podziałem na zawody, poziom wykształcenia i długość okresu składkowego?</li> 
 <li>Czy w ocenie ministerstwa zróżnicowany wiek emerytalny kobiet i mężczyzn ma wpływ na <strong>nierówności systemowe</strong>, w tym m.in. różnice w wysokości świadczeń, stereotypy kulturowe oraz dostęp kobiet do awansu zawodowego?</li> 
 <li>Czy planowane jest przygotowanie <strong>białej księgi</strong> na temat systemowych skutków zróżnicowania wieku emerytalnego oraz jego wpływu na sytuację społeczną i ekonomiczną mężczyzn i kobiet?</li> 
 <li>Czy resort bierze pod uwagę wprowadzenie zasady, zgodnie z którą <strong>osoby sprawujące wieloletnią opiekę nad członkami rodziny</strong> (dziećmi, osobami niepełnosprawnymi, seniorami) mogłyby skorzystać z wcześniejszej emerytury – niezależnie od płci?</li> 
 <li>Czy ministerstwo planuje <strong>weryfikację mechanizmów przeliczenia świadczenia emerytalnego w przypadku osób, które z powodu wczesnej śmierci nie korzystają z systemu emerytalnego</strong> mimo długoletniego opłacania składek?</li> 
 <li>Czy resort analizuje możliwość <strong>wprowadzenia instytucji dziedziczenia części składek emerytalnych</strong> w sytuacji, gdy ubezpieczony zmarł przed osiągnięciem wieku emerytalnego – w szczególności w kontekście mężczyzn z klas pracujących?</li> 
 <li>Czy ministerstwo analizuje rozwiązania stosowane w innych państwach UE, gdzie system emerytalny zawiera <strong>mechanizmy wyrównawcze</strong> dla osób z zawodów wysokiego ryzyka lub o niższej średniej długości życia?</li> 
 <li>Czy resort planuje przeprowadzenie kampanii informacyjnej dotyczącej rzeczywistych statystyk dotyczących <strong>długości życia na emeryturze</strong> z podziałem na płeć – celem wywołania merytorycznej debaty publicznej?</li> 
 <li>Czy ministerstwo współpracuje z GUS i ZUS w zakresie opracowania prognoz pokazujących wpływ <strong>emerytur stażowych</strong> na wydolność systemu ubezpieczeń społecznych – z uwzględnieniem niżu demograficznego oraz długości życia?</li> 
 <li>Czy resort planuje utworzenie <strong>zespołu eksperckiego lub roboczego</strong> ds. reformy emerytalnej z udziałem związków zawodowych, ekspertów ds. demografii i przedstawicieli organizacji społecznych – również reprezentujących pracowników fizycznych i mężczyzn?</li> 
 <li>Czy ministerstwo przeprowadza analizy dotyczące <strong>różnicy między wiekiem zakończenia aktywności zawodowej a długością życia </strong>z podziałem na płeć, region i rodzaj wykonywanej pracy?</li> 
 <li>Czy resort rozważa wprowadzenie <strong>elastycznego wieku przejścia na emeryturę, </strong>z przedziałem np. 62–67 lat, pod warunkiem spełnienia stażu składkowego i niepogarszającej się sytuacji finansowej ZUS?</li> 
 <li>Czy ministerstwo posiada dane, ile osób w ostatnich 10 latach <strong>zmarło przed osiągnięciem wieku emerytalnego mimo co najmniej 35 lat składkowych</strong>?</li> 
 <li>Czy resort planuje publiczne konsultacje w sprawie <strong>modelu emerytalnego</strong>, który mógłby w dłuższej perspektywie łączyć zasadę równości, sprawiedliwości społecznej i elastyczności?</li> 
 <li>Czy resort analizował dane dotyczące <strong>dostępności emerytury częściowej dla mężczyzn</strong>? Obecna konstrukcja tego świadczenia (wiek 65 lat i 35 lat składkowych) sprawia, że realnie korzystają z niego niemal wyłącznie kobiety.</li> 
 <li>Czy ministerstwo posiada dane, jaka część środków zgromadzonych przez mężczyzn na koncie ZUS i OFE <strong>nigdy nie zostaje wykorzystana</strong> w formie świadczenia emerytalnego z powodu zgonu przed 65. rokiem życia?</li> 
 <li>Czy resort analizuje kwestię tego, że mężczyźni stanowią zdecydowaną większość zatrudnionych w zawodach ciężkich, niebezpiecznych i szkodliwych – a mimo to <strong>nie mają realnej możliwości skorzystania z wcześniejszej emerytury</strong>, jeśli rozpoczęli pracę po 1999 roku?</li> 
 <li>Czy ministerstwo planuje objąć szczególnym wsparciem mężczyzn, którzy rozpoczęli pracę bardzo wcześnie i nie zostali objęci ani emeryturami wcześniejszymi, ani pomostowymi, ani mundurowymi – mimo że to ich sytuacja zdrowotna i demograficzna jest najtrudniejsza?</li> 
 <li>Czy resort prowadzi analizy, czy obecne <strong>tablice trwania życia stosowane przy przeliczeniu emerytur</strong> nie premiują systemowo kobiet kosztem mężczyzn, skoro ci ostatni w znacznej części nie dożywają nawet ustawowego wieku?</li> 
</ol> 
 
<p>Z poważaniem</p> 
<p><strong>Marcin Józefaciuk</strong></p> 

	
</body>
</html>

Adresaci

  • minister rodziny, pracy i polityki społecznej

    Wysłano: 2025-05-27 · Opóźnienie odpowiedzi: 332 dni

Odpowiedzi (2)

  • podsekretarz stanu w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej - Sebastian Gajewski

    Odebrano: 2025-06-23 · Przedłużenie terminu

  • sekretarz stanu w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej - Aleksandra Gajewska

    Odebrano: 2025-08-21 · Przedłużenie terminu